Wat weet jij over palliatieve zorg? 5 feiten en fabels
Van 3 tot en met 10 oktober is het de Week van de Palliatieve Zorg. In deze week vraagt Treant extra aandacht voor een onderwerp waar nog vaak misverstanden over bestaan. Want palliatieve zorg is veel meer dan alleen zorg in de laatste levensfase. Om te laten zien wat deze zorg echt inhoudt, delen Rinie Huitema-de Ruiter, consulent palliatieve zorg en pijnconsulent, en Relinde Reitsma, verpleegkundig specialist AGZ, ouderengeneeskunde en palliatieve zorg, vijf feiten en fabels.
Palliatieve zorg is alleen voor mensen die kanker hebben: FABEL
‘Palliatieve zorg is er voor iedereen met een levensbedreigende ziekte of kwetsbaarheid, ongeacht leeftijd. Dat geldt voor ouderen, maar ook voor jonge volwassenen, kinderen en zelfs baby's. Veel mensen denken daarbij alleen aan kanker, maar palliatieve zorg is er ook voor mensen met chronische aandoeningen zoals COPD, hartfalen, nierfalen, Parkinson of diverse spierziekten. Leeftijd of diagnose staan niet centraal; het gaat om de impact die een ziekte heeft op het dagelijks leven van iemand en zijn of haar naasten.’
Palliatieve zorg betekent dat er niks meer gedaan kan worden: FABEL
‘Dit is niet waar. Bij palliatieve zorg verschuift de aandacht van ziektegerichte behandeling naar het verbeteren van kwaliteit van leven. Daarbij gaat het niet alleen om medische behandeling van klachten, maar ook om psychosociale ondersteuning, zingeving, begeleiding bij keuzes en ondersteuning van naasten.De zorg richt zich op wat voor iemand belangrijk is, zodat het leven zo draaglijk, waardig en persoonlijk mogelijk blijft. Deze zorg begint met het stellen van vragen, luisteren en bespreken wat voor iemand echt belangrijk is.’
Palliatieve zorg begint in de laatste levensweken: FABEL
‘Palliatieve zorg kan al veel eerder starten dan de laatste levensweken. Vaak is dit het moment waarop een zorgverlener niet verwacht dat iemand nog langer dan een jaar leeft. Ook patiënten en cliënten kunnen zelf het initiatief nemen om hierover in gesprek te gaan, bijvoorbeeld wanneer de kwaliteit van leven achteruitgaat, er steeds meer zorg nodig is of er sprake is van meerdere ziekenhuisopnames.
Advance Care Planning (ACP), of proactieve zorgplanning, is een gesprek tussen patiënt en behandelend arts of huisarts over wensen, doelen en voorkeuren voor toekomstige zorg en behandeling. De gemaakte afspraken worden vastgelegd in het zorgdossier. Deze afspraken worden vastgelegd in het zorgdossier. Het gesprek loopt vooruit op een situatie waarin iemand mogelijk niet meer zelf beslissingen kan nemen.
Praten over wensen en keuzes rond de laatste levensfase geeft vaak rust: FEIT
‘Toch zijn veel mensen juist opgelucht als het onderwerp bespreekbaar wordt gemaakt. Het geeft ruimte, duidelijkheid en rust om wensen en grenzen uit te spreken en vast te leggen. Zo weten zorgverleners én familie wat belangrijk is. Dat helpt om later minder moeilijke beslissingen te hoeven nemen.’
Treant heeft expertise in palliatieve zorg: FEIT
‘Binnen Treant is veel expertise op het gebied van palliatieve zorg aanwezig.Zorgverleners kunnen advies vragen aan het Palliatief consultatieteam. Ook binnen de ouderenzorg kunnen aandachtsvelders, kaderarts palliatieve zorg of een verpleegkundig specialist palliatieve zorg meedenken. Zo zorgen we er samen voor dat patiënten, cliënten en hun naasten de ondersteuning krijgen die op dat moment het beste past.
Oproep bespreek op tijd wat je wensen zijn
‘Palliatieve zorg gaat niet alleen over het levenseinde, maar vooral over zo goed mogelijk leven in de tijd die er nog is. Wat is voor iemand echt belangrijk? Ons advies is daarom: wacht niet tot het te laat is om hierover in gesprek te gaan. Bespreek wat je wensen, zorgen en verwachtingen zijn. Dat kan spannend zijn, maar we merken vaak dat het juist rust, duidelijkheid en regie geeft.
- Rinie Huitema-de Ruiter (rechts) werkt 38 jaar bij Treant en is consulent palliatieve zorg en pijnconsulent.
- Relinde Reitsma (links) werkt 29 jaar bij Treant en is verpleegkundig specialist AGZ, ouderengeneeskunde en palliatieve zorg.

Voorlichting in de Week van de Palliatieve zorg bij Treant
Wil je meer weten over palliatieve zorg? Kom dan naar de voorlichting van Treant:
- Maandag 5 oktober | Tonckenshuys, Zuidwolde | 10.00 tot 16.00 uur
Informatiemarkt over palliatieve zorg, met de wensboom van Treant en de Wensambulance Noord-Nederland. Ook zijn er stands van het Toon Hermans Huis Hoogeveen en over digitaal nalaten. The Bedside Singers treden op van 14.00 tot 15.00 uur. In de middag is een geestelijk verzorger aanwezig voor een gesprek.
- Woensdag 7 oktober | Holdert, Emmen
Wensboom van Treant, voorlichtingsmateriaal over palliatieve zorg en de Wensambulance Zuidoost-Drenthe.
- Vrijdag 9 oktober | Scheper, Emmen | 10.00 tot 16.00 uur
Bezoekers kunnen hier terecht voor informatie over palliatieve zorg, de wensboom van Treant en de Wensambulance Zuidoost-Drenthe. Ook zijn verschillende organisaties aanwezig, zoals het Palliatief Netwerk Zuid-Oost Drenthe, Hospice Acanthis, Icare en het Centrum voor Leven met en na Kanker(Sigrid's Garden). Daarnaast zijn geestelijk verzorgers aanwezig voor vragen over zingeving en kunnen bezoekers een mobiele hospice-unit bekijken.
Het palliatieve team van Treant bekijkt welke ingediende wensen mogelijk in vervulling kunnen worden gebracht.