Patiënt en uroloog in gesprek over prostaatkanker › Treant Zorggroep

Patiënt en uroloog in gesprek over prostaatkanker

Bert Smit en Maud Jongen kennen elkaar al geruime tijd. Hij komt geregeld bij haar op controle. Hoewel de afspraken doorgaans geen uren duren leer je elkaar altijd enigszins kennen. Informatie over gezin en bezigheden komt daarbij geregeld kort ter sprake. De persoonlijke noot in combinatie met medische duidelijkheid en laagdrempeligheid zorgt voor een comfortabel gevoel en vertrouwen.

In 2013 kwam Bert Smit uit Mussel bij de huisarts voor een onschuldig onderzoekje naar allergie. Voor de zekerheid nam de huisarts bij het aangevraagde bloedonderzoek ook de PSA-waarde mee: een eiwit dat in het bloed voorkomt en alleen door de prostaat wordt gemaakt. Vanwege vage klachten had Bert Smit in 2011 al een bloedonderzoek gedaan. De PSA-waarde was op dat moment al iets verhoogd maar niet zoveel dat Bert het nodig vond om verder onderzoek te laten doen. Deze indicator voor prostaatkanker bleek in twee jaar echter te zijn verdubbeld en binnen een dag na de bloeduitslag zat hij in het ziekenhuis voor onderzoek. Hoewel hij erg jong was voor prostaatkanker bleek één kant verdacht. ‘Daarmee begon voor mij het behandel- en controletraject vanuit ziekenhuislocatie Refaja.’

’Toen kwam je twee weken later voor de uitslag,’ blikt uroloog Maud Jongen terug. ‘Ik zie ons hier weer zitten met de verpleegkundige erbij. We doen slechtnieuwsgesprekken altijd samen, dat praat toch prettiger. En het verlaagt de drempel om later met vragen bij de verpleegkundige aan te kloppen.’ Bert Smit haakt in: ‘En je viel direct met de deur in huis. Er was geen goed nieuws, ik had prostaatkanker en er waren enkele behandelopties. Niets doen was voor mij geen optie. Die duidelijkheid heb ik erg gewaardeerd. Ik houd niet van halve woorden en er omheen praten.’

‘Ik heb me nooit kankerpatiënt gevoeld’

Maud Jongen houdt zelf ook van directheid, maar doet dit tijdens de gesprekken met name om onduidelijkheid te voorkomen. ’Ik wil geen valse hoop geven door het beestje niet bij zijn naam te noemen. Om na te gaan of de patiënt alle informatie goed heeft begrepen, belt de verpleegkundige altijd de volgende dag nog even. Ook dat verlaagt de drempel om bij vragen vervolgens zelf te bellen.’

Een week na de uitslag volgt standaard een afspraak. Die week gebruikte Bert om er met zijn vrouw thuis over te praten en alles enigszins te laten bezinken. Hoewel de toon in het slechtnieuwsgesprek zoals gezegd zakelijk en duidelijk is, wil dat niet zeggen dat er geen plaats is voor persoonlijk contact. Nee, onderling vertrouwen, duidelijkheid en een lage drempel zijn voor Maud Jongen de essentiële ingrediënten voor goed patiëntcontact. Een foto aan de muur met daarop de drie kinderen van Maud Jongen breekt dan ook in menig gesprek het ijs en brengt het gesprek geregeld op de kinderen van de patiënt. Zo ook bij Bert Smit. De thuissituatie wordt niet uitgebreid doorgesproken, maar beiden weten van elkaar hoeveel kinderen ze hebben en informeren elkaar als het zo uitkomt kort over eventuele verbouwingsperikelen of plannen voor de rest van de middag. ‘Het brengt mensen in een gesprek toch dichter bij elkaar. Een patiënt is zelden enkel die ene persoon. Er speelt doorgaans een familie mee en vrienden’, aldus Maud Jongen.

‘Een patiënt is zelden enkel die ene persoon’

Over kinderen gesproken. Bert Smit: ’De kinderen heb ik het direct rustig verteld en erbij gezegd dat er geen reden was voor paniek. Ik was er zelf erg rustig onder. Ik maakte me eigenlijk maar weinig zorgen en heb het niet aan Jan en alleman verteld. Hooguit binnen de familie, de kerk en op mijn werk. En ik had verder gelukkig ook geen enkele behoefte op internet informatie te zoeken. Ik las dus ook geen spookverhalen over wat allemaal mis zou kunnen gaan.’ Internet … Maud Jongen schiet in de lach. ’Er zijn inderdaad maar weinig sites die echt goed gefundeerde medisch informatie bieden. Als alles wat je online leest waar zou zijn, dan is de hoop al snel vervlogen.’ Ook noemt zij het fijn dat het team binnen Treant Zorggroep tegenwoordig alles aan mogelijke behandelingen, informatie en nazorg kan bieden. Bert Smit denkt niet elke dag aan de kanker. ’Ik heb me nooit kankerpatiënt gevoeld, ik had er alle vertrouwen in dat het goed zou gaan en heb door mijn keuze voor een operatie niet de bijverschijnselen van bestraling gehad. Toch is de week wachten op de uitslag na een controle telkens weer spannend.’ Maud Jongen beaamt dit: ’Patiënten hebben dit eigenlijk allemaal en dat zal nooit verdwijnen.’